Zo voorkwam Utrecht de verbreding van de A27 bij Amelisweerd

In dit artikel:

Een meerderheid in de Tweede Kamer wil deze week afzien van de geplande verbreding van de A27 bij Amelisweerd. Dat besluit komt na jarenlange controverse en nadat het Alternatief Ring Utrecht (ARU) — gepresenteerd in 2023 — het debat verlegde van het aantal rijstroken naar een breder mobiliteitsbeeld. Mobiliteitsstrateeg Christiaan Kwantes, een van de opstellers, zegt dat zo’n omslag tijd nodig heeft om te landen: het gaat volgens hem om een fundamentele verandering van ‘autocentrisch’ denken naar aandacht voor gezondheid, leefkwaliteit en duurzame bereikbaarheid.

Het ARU stelt geen enkelvoudige technische oplossing voor, maar een samenhangend pakket van maatregelen die elkaar versterken. Eerst wordt ingezet op het terugdringen van autogebruik via instrumenten als betalen per gereden kilometer, meer thuiswerken en strenger parkeerbeleid in de stad. Tegelijk wordt geïnvesteerd in beter openbaar vervoer, goede fietsroutes en parkeervelden (P+R) aan de rand van de stad, zodat aantrekkelijke alternatieven voor de auto ontstaan. Pas daarna worden — indien nodig — gerichte aanpassingen aan de A27 overwogen.

Modellen en berekeningen uit de studie laten zien dat deze aanpak tot minder autokilometers leidt dan de variant waarin de snelweg wordt verbreed. De effecten: minder druk op stadswegen, minder geluid en uitstoot, en minder barrières in woonwijken. Reistijdverschillen tussen ARU en verbreding zijn volgens de onderzoekers beperkt — op drukkere delen gaat het om seconden tot hooguit een halve minuut in de spits — terwijl filevertraging sterker afneemt bij het ARU, wat ook verkeersveiligheid ten goede komt (minder kop-staartbotsingen).

Ook de vrees dat woningbouw in Rijnenburg de ring onaanvaardbaar zou belasten, wordt volgens de modellering genuanceerd: een ontwikkeling die circa 50.000 extra autoritten per dag oplevert, vertaalt zich naar ongeveer 1 procent meer verkeer bij Amelisweerd in de ochtendspits; veel verkeer spreidt zich over andere routes en tijden. Het ARU is modulair: maatregelen kunnen worden opgeschaald of aangepast als de werkelijkheid anders blijkt.

Naast inhoudelijke overtuiging speelde ook het moeten bezuinigen van het Rijk een rol, erkent Kwantes. De provincie Utrecht is verheugd dat de Kamer het behoud van het unieke bos van Amelisweerd steunt en wil blijven overleggen met het Rijk over bereikbaarheid in de Metropoolregio Utrecht, met behoud van het groen.