Ben je verplicht je stoep te vegen, moet je naar je werk en wat als je geen winterbanden hebt?
In dit artikel:
In grote delen van Nederland — ook in de provincie Utrecht — zorgt het aanhoudende winterweer voor gladheid, volle wegen en besneeuwde stoepen. Belangrijke regels en praktische tips op een rij:
Stoepen en opritten
Sinds 2007 is het niet meer strafbaar om eigen stoep of oprit niet sneeuwvrij te maken; die plicht ligt bij de gemeente omdat de stoep gemeentelijk eigendom is. Gemeenten hebben wel een inspanningsverplichting, maar moeten prioriteiten stellen: strooien gebeurt vooral op doorgaande routes. Lokale strooiroutes (zoals een strooikaart van Utrecht) geven duidelijkheid over waar wel of niet wordt gestrooid.
Werk en vervoer
Als je door sneeuw niet naar je werk kunt komen, is je werkgever niet automatisch verantwoordelijk: in sommige gevallen moet je (gedeeltelijk) verlof opnemen of in overleg naar een oplossing zoeken. FNV-woordvoerder Guus Staats raadt aan het vooral in gesprek met de werkgever op te lossen; alleen bij een officiële code rood van KNMI of Rijkswaterstaat moet de werkgever extra maatregelen nemen. Thuiswerken is handig maar geen absoluut recht.
Auto en banden
Winterbanden zijn in Nederland niet verplicht; verzekeringen dekken schade normaal gesproken ook met zomerbanden, tenzij er sprake is van roekeloosheid. Let op dat regels in het buitenland strenger kunnen zijn: Duitsland verplicht winterbanden en kent boetes en extra aansprakelijkheid bij ongelukken. Allseasonbanden zijn toegestaan en werken goed bij kleine auto’s; voor grotere of sportieve auto’s blijven winterbanden aan te raden.
Ruitvrijmaken en boetes
Gebruik een ruitontdooier of ijskrabber, nooit heet water (dat kan glas doen barsten). Anti-ijsdekens en schone ruiten helpen. Bestuurders riskeren een boete van circa €250 voor bevroren of beslagen ruiten; niet-ijsvrije buitenspiegels kunnen ongeveer €130 extra opleveren.
Lopen en fietsen
Veel mensen kiezen nu voor lopen. Fysiotherapeute Esther Korte adviseert brede, korte stappen en ontspannen lopen om vallen te voorkomen; goede schoenen met profiel zijn belangrijk. Voor fietsers is de belangrijkste tip: zadel iets lager zetten zodat je beter bij de grond kunt, eventueel iets minder bandenspanning voor meer grip en rustig maar niet té langzaam fietsen. Blijf ontspannen op het stuur en gebruik bij voorkeur verse sneeuwsporen in plaats van oudere, vaak hardere en gladdere sporen.
Zonnepanelen
Zonnepanelen verliezen tijdelijk opbrengst door sneeuw, maar schoonmaken is meestal geen goed idee: het is gevaarlijk zonder valbeveiliging en kan panelen beschadigen. Bij lichte sneeuw schuift een dun laagje vaak vanzelf van het gladde oppervlak; het advies is enkele dagen te wachten.
Scholen
Scholen mogen niet lichtvaardig besluiten ‘ijsvrij’ te geven vanwege opvangproblemen; schoolbesturen moeten een weloverwogen afweging maken. Sluiting is alleen toegestaan bij overmacht — bijvoorbeeld onbereikbaarheid of uitgevallen verwarming — en ouders moeten geïnformeerd worden, terwijl leerlingen zonder opvang toch onderwijs of opvang moeten krijgen.
Kortom: gemeenten en werkgevers hebben beperkte, specifieke verantwoordelijkheden; burgers moeten zelf voorzorgsmaatregelen nemen en verstandig handelen bij vervoer, schoonmaken van autoruiten en gebruik van zonnepanelen.