300 jaar oude Amersfoortse synagoge krijgt make-over: geld gezocht voor renovatie

donderdag, 23 april 2026 (07:21) - RTV Utrecht

In dit artikel:

In Amersfoort wordt volgend jaar het 300-jarig bestaan gevierd van de synagoge, een rijksmonument en een van de oudste nog in gebruik zijnde Joodse gebedshuizen van Nederland. Voor het jubileum is een crowdfundingsactie gestart om een omvangrijke renovatie te bekostigen: het interieur moet worden hersteld en verfraaid zodat het gebouw dichter bij zijn vroegere, vooroorlogse uitstraling komt.

Projectleider Jitschak Elzas, al 45 jaar lid van de Joodse gemeente, benadrukt de persoonlijke en historische waarde van de synagoge. “Ik voel me daar heel erg thuis,” zegt hij over zijn band met het pand. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het interieur grondig gesloopt; sindsdien is het weliswaar opnieuw ingericht, maar de gemeenschap streeft ernaar het gebouw weer in oude luister terug te brengen met nieuwe verf, een houten vloer en terugkerende banken zoals voor de oorlog.

De synagoge staat sinds de inwijding in 1727 vrijwel continu in gebruik, met uitzondering van de oorlogsjaren. Eerder, bij het 200-jarig jubileum in 1927, onderging het gebouw ook een grote renovatie waarbij de ramen door glasmeester Willem Bogtman werden voorzien van art-decoglas met Joodse symboliek — een kunsthistorisch detail dat het belang van behoud en herstel extra onderstreept.

Het fonds en de renovatie zijn bedoeld om zowel de religieuze functie als de cultuurhistorische waarde van de synagoge te beschermen voor toekomstige generaties, en om dit monumentale gebouw te blijven gebruiken als ontmoetingsplaats van de lokale Joodse gemeenschap.