Miljoenen verdiend met stukjes weiland, nu bemoeilijken ze de bouw van een woonwijk

In dit artikel:

In Polder Rijnenburg bij Utrecht zijn sinds 2016 weilanden opgekocht, in bijna tweehonderd kleine percelen verdeeld en snel doorverkocht. Volgens onderzoek van RTV Utrecht verdienden grondspeculanten daarmee minimaal 4,5 miljoen euro. De versnippering heeft geleid tot ongeveer 180 eigenaren op drie locaties tussen de A2 en A12.

Hoogleraar planologie Erwin van der Krabben waarschuwt dat de ontwikkeling van de geplande woonwijk en het landschapspark hierdoor kan vertragen. Voor projectontwikkelaars zijn de kleine kavels weinig aantrekkelijk en de gemeente moet met veel meer eigenaren onderhandelen. Die eigenaren hebben mogelijk een hoge prijs betaald, terwijl de gemeente bij aankoop minder wil of kan bieden. Onteigening is juridisch mogelijk, maar volgens de gemeente een zwaar middel dat alleen onder strikte voorwaarden wordt ingezet en jaren kan duren.

Utrecht heeft nog geen besluit genomen over de aankoop van de grond en werkt aan een ontwikkelstrategie. Een samenwerkingsverband van de gemeente, woningcorporaties en projectontwikkelaars bezit al 70 procent van de polder. BPD, een grote grondeigenaar, zegt geen kleine percelen meer te willen kopen.

Van der Krabben noemt vroegtijdig gemeentelijk voorkeursrecht, duidelijke communicatie over toekomstige bouwlocaties en waarschuwingen voor potentiële kopers als mogelijke maatregelen. Volgens hem is uiteindelijk bredere wetgeving nodig, zodat niet alleen grondeigenaren profiteren van waardestijgingen die mede door publieke investeringen ontstaan, maar ook de samenleving.