Deze koeien staan achter een onzichtbaar hek: 'Krijgen schokje van halsband'

In dit artikel:

In Zegveld test het Veenweiden Innovatiecentrum op een proefboerderij een elektronische halsband voor koeien: een zonnepaneel met een halsband die eerst piepjes geeft en bij aanhoudend negeren een elektrische schok. Onderzoeker Youri Egas (34) legt uit dat het systeem werkt als een virtueel hek dat boeren digitaal op een kaart kunnen tekenen; de koeien leren snel dat het piepje betekent om te keren, waardoor schokken zelden nodig zijn.

Het doel is tweeledig. Ten eerste moet de halsband het makkelijker maken koeien op drassige veengrond van het Groene Hart toch langer buiten te laten grazen. Een hoger grondwaterpeil beperkt bodemdaling en CO2-uitstoot, maar maakt weiden modderig en kwetsbaar; met virtuele afzettingen kunnen dieren kwetsbare greppels en slootkanten mijden. Ten tweede draagt weidegang bij aan minder ammoniakuitstoot omdat urine en mest verspreid worden over het land in plaats van samen te komen in de stal, en het mestmateriaal is bovendien voedsel voor insecten en weidevogels.

De tests laten zien dat koeien verschillend reageren: sommige blijven ruim weg van de grens, andere gaan bijna tot de rand voor het beste gras, maar over het algemeen ontstaan weinig schokken. Het systeem maakt ook het beschermen van nesten en kwetsbare oevers praktischer—boeren hoeven niet constant fysieke afrastering te verplaatsen, maar kunnen via tablet een nieuwe virtuele lijn zetten.

Deze zomer loopt het derde en laatste testseizoen. De voorlopige resultaten zijn hoopgevend; op basis daarvan besluit het ministerie van Landbouw of gebruik van de elektronische halsband actief wordt gestimuleerd.