Dag van de Vaart in Nieuwegein: 'Zonder water geen ziel in de stad'

In dit artikel:

In Vreeswijk, een wijk van Nieuwegein met een rijke schippersgeschiedenis, stond woensdag (op de Dag van de Vaart) alles in het teken van water, scheepvaart en ambacht. Het evenement eert "de Vaart" — de reeks waterwegen die vroeger cruciaal waren voor de groei van Nieuwegein — en trok bewoners en nostalgische bezoekers naar de Museumwerf en de kleine kanalen zoals de Vaartsche Rijn en de Doorslag.

Bezoekers benadrukten de onverbrekelijke band tussen de plaats en het water. Joop van Gameren, een Vreeswijker met ervaring op schepen en een motorjacht, vatte het kernachtig samen: "Varen is voor mij alles." Ook passant Wendy Cleton herinnert eraan dat de gemeenschap lange tijd van de scheepvaart leefde. Historicus Henk Valkenet plaatste die lokale beleving in breder perspectief: de waterwegen vormden ooit de grote verbinding tussen Amsterdam, Utrecht en het achterland; zelfs bouwmaterialen voor de Domtoren zouden via dit traject zijn aangevoerd. Zonder water, zo stelde hij, zou Nieuwegein zijn ziel verliezen.

Op de werf heerste een feestelijke, nostalgische sfeer: accordeonmuziek, mensen in blauw-witte strepen en schipperspetten, en rondvaarten. Ambachtelijk werk kreeg speciale aandacht. Henk van Schaik zat onverstoorbaar zeilen te maken met traditioneel gereedschap: touw splijten, strengen draaien en ogen inzetten — een arbeidsintensief proces dat volgens hem méér geduld vergt dan machinale productie, maar het ambacht levend houdt.

Bezoekers waardeerden de terugblik op vroegere tijden; voor velen was het een herinnering aan een maritieme leefwijze die nog altijd zichtbaar is in het straatbeeld en de cultuur van Vreeswijk. De Dag van de Vaart fungeert zo zowel als feest als als levend museum: het viert de rol van water in regionale geschiedenis en draagt bij aan behoud van ambachten en lokale identiteit.