Bunkerdag en documentaire "Pathfinder lost" van Omrôp Fryslân in het Kazemattenmuseum
In dit artikel:
Op zaterdag 30 mei 2026 openen meer dan honderd bunkers langs de Nederlandse kust één dag lang hun deuren tijdens de elfde editie van Bunkerdag. Van Zeeland tot de Waddeneilanden zijn locaties tussen 10:00 en 17:00 toegankelijk; bezoekers krijgen op veel plaatsen een polsbandje als toegangsbewijs (te koop bij deelnemende locaties). De organisatie zet dit jaar de “verborgen verhalen” van de bunkers centraal en legt bovendien nadruk op de Koude Oorlog: 2026 markeert 35 jaar sinds het officiële einde van die periode, waarin veel Atlantikwall-bunkers een nieuwe functie kregen.
De Atlantikwall zelf wordt als achtergrond uitgelegd: in de Tweede Wereldoorlog bouwde Nazi-Duitsland een 5.000 km lange verdedigingslinie langs de westkust van Europa, met honderden bunkers en andere constructies in Nederland. Die bouw veranderde kustgebieden en dwong veel bewoners hun huizen te verlaten; de sporen zijn nog zichtbaar in het landschap.
Kornwerderzand en speciale programma’s
Het Kazemattenmuseum Kornwerderzand doet mee en biedt rondleidingen, audiotours en filmvertoningen. Historische voertuigen (onder meer DAF YA-126’s) zijn aanwezig en re-enactmentgroep Nullicedo-Friesland brengt met ongeveer twintig acteurs dienstplichtscènes uit de jaren ’80 tot leven. Kornwerderzand heeft ook een opmerkelijke oorlogsgeschiedenis: in mei 1940 hielden ongeveer 225 Nederlandse soldaten de stelling stand tegen veel grotere Duitse troepen, en in 1943 werd de locatie onderdeel van de Atlantikwall.
Lancaster ED603 en documentaire
Op Bunkerdag is in het Kazemattenmuseum ook aandacht voor de in 2023 geborgen Avro Lancaster ED603 uit het IJsselmeer. Bij de berging werden stoffelijke resten van drie vermiste bemanningsleden gevonden; Omrop Fryslân documenteerde het bergen en de nasleep in de film Pathfinder Lost, die op de dag te zien is. Motoren en delen van de vleugel zijn in het museum opgesteld; een tentoonstelling met kleinere onderdelen is in voorbereiding.
Andere deelnemende musea en activiteiten
Op Schiermonnikoog is het Bunkermuseum Schlei (voormalig communicatie- en radarcentrum) open. Ameland toont een voormalige keukenbunker als museum en combineert bezoeken met fietstochten langs het complex. Terschelling heeft in de oude kantine een bezoekerscentrum met een recente expositie over het eiland in de Tweede Wereldoorlog; Vlieland toont het gerestaureerde WN12H-complex, grotendeels mogelijk gemaakt door vrijwilligers.
Praktisch
Bunkerdag duurt van 10:00–17:00. Toegangsprijzen: €4 voor kinderen (4–12 jaar), €7,50 voor bezoekers ouder dan 12; kinderen tot en met 3 jaar en veteranen met geldige pas hebben gratis toegang. Volledige informatie en het programma zijn te vinden op www.bunkerdag.nl.
Kortom: Bunkerdag biedt een unieke kans om verborgen vestingwerken te betreden, de diverse levensgeschiedenissen achter het beton te horen en te zien hoe deze locaties zowel oorlogsgeschiedenis als latere koude-oorlogsrollen belichamen.